ฟันคุดคืออะไร สาเหตุการเกิดฟันคุด เป็นแล้วไม่ผ่าฟันคุดได้ไหม ?

0
44
ฟันคุดคืออะไร-สาเหตุการเกิดฟันคุด-เป็นแล้วไม่ผ่าฟันคุดได้ไหม--
ฟันคุดคืออะไร-สาเหตุการเกิดฟันคุด-เป็นแล้วไม่ผ่าฟันคุดได้ไหม--

ไขข้อข้องใจเกี่ยวกับ ฟันคุด ที่หลายคนอาจสงสัย ฟันคุด แท้จริงมีสาเหตุการเกิดมาจากอะไร แล้วเกิดกับทุกคนหรือไม่? หากรู้ว่าตนเองมีฟันคุดแล้วปล่อยไว้ไม่ถอนจะอันตรายแค่ไหน ใครบ้างที่ต้องผ่าตัดถอนฟันคุด ทุกข้อส่งสัยเรามีคำตอบ

ฟันคุด คืออะไร ?

ฟันคุด (Tooth Impaction)  คือ ฟันแท้ซี่สุดท้ายที่ไม่สามารถขึ้นได้ตามปกติในช่องปาก โดยปกติแล้วฟันซี่นี้ควรจะขึ้นในช่วงอายุ 18 – 25 ปี  ในบางรายฟันคุดอาจโผล่ขึ้นมาได้เพียงบางส่วน ขึ้นอยู่ในลักษณะตั้งตรง เอียง หรือนอนในแนวระนาบ บางรายอาจขึ้น ฝังอยู่ในกระดูกขากรรไกรทั้งซี่ ซึ่งพบได้บ่อยๆ ในบริเวณฟันกราม(ล่าง)ซี่สุดท้าย

ปัจจุบันยังไม่มีการศึกษาถึงสาเหตุที่แน่นอนของการเกิดฟันคุด แต่ส่วนใหญ่จะเกิดมาจากขนาดของขากรรไกรที่ไม่สัมพันธ์กับขนาดของฟัน หากขนาดขากรรไกรเล็ก แต่ว่าขนาดของฟันโต ฟันจึงไม่สามารถขึ้นมาได้ในช่องปาก ก็จะเกิดเป็นฟันคุด ดังนั้นไม่จำเป็นว่าทุกคนจะต้องมีฟันคุด

ทำไมต้องผ่าฟันคุดไม่ผ่าได้ไหม

ทำไมต้องผ่าฟันคุดไม่ผ่าได้ไหม?

ฟันคุด ไม่ผ่าได้ไหม คำตอบคือ ผ่าดีกว่า เพราะหากปล่อยให้ฟันคุด งอกดันออกมาในรูปแบบเอียง เก แนวนอน หรือฝังอยู่ในกระดูกขากรรไกร อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพฟันตามมาในอนาคต เช่น เจ็บ ปวด อักเสบ ฟันผุ ทั้งจากตัวฟันคุดเอง และฟันซี่ข้างๆ เนื่องจากมีเศษอาหารเข้าไปติด เพราะยากต่อการทำความสะอาด ในท้ายที่สุดจำเป็นต้องถอนฟันคุดซี่นั้นนอก ซึ่งสร้างความเจ็บปวดในการรักษามากกว่าตอนที่ยังไม่มีอาการ

โดยปกติทันตแพทย์จะแนะนำให้ถอนฟันคุดออกด้วยเหตุผลดังนี้

  • ● เพื่อป้องกันการอักเสบของเหงือกที่ปกคลุมฟัน
  • ● ป้องกันฟันข้างเคียงผุ เพราะระหว่างฟันคุดกับฟันกราม เศษอาหารจะติดค้างได้ง่าย และยากต่อการทำความสะอาด
  • ● ป้องกันการละลายตัวของกระดูก เนื่องจากฟันคุดมีแรงดันที่โผลขึ้นมา ส่งผลให้กระดูกรอบรากฟัน หรือรากฟันข้างเคียงถูกทำลายไป
  • ● ในกรณีที่ต้องการจัดฟัน จำเป็นต้องถอนฟันคุดออก รวมถึงฟันกรามบางซี่ เพื่อให้ง่ายต่อการเคลื่อนฟันซี่อื่นๆ
จะรู้ได้ยังไงว่าเรามีฟันคุดรึเปล่า

จะรู้ได้ยังไงว่าเรามีฟันคุดรึเปล่า?

หากเป็นผู้ที่ใส่ใจสุขภาพฟันและช่องปาก เข้าพบทันตแพทย์อย่างสม่ำเสมอทุกๆ 6-12 เดือน ทันตแพทย์ที่ตรวจวินิจฉัยจะแจ้งให้ทราบหากสงสัยว่ามีฟันคุดซ้อนอยู่ ในกรณีไม่แน่ใจจะแนะนำให้เอกซเรย์ฟิล์มดู เพื่อระบุได้ชัดเจรนว่าฟันคุดฝังอยู่ในตำแหน่งใดบ้าง มีการงอกโผลออกมาในลักษณะใด กระทบต่อฟันซี่อื่นๆ หรือไม่ และแนะนำให้ผ่าตัดออก

อีกกรณีที่สามารถรู้ได้ว่าฟันคุดซ้อนอยู่ คือเมื่อมีอาการสัญาณเตือน เมื่อฟันคุดพยายามดันออก แบบเอียง หรือฝังบริเวณกระดูกขากรรไกร คนไข้จะรู้สึกเจ็บ ปวด หรือเกิดการอักเสบ  อ้าปากไม่ขึ้น จำเป็นนต้องพบทันตแพทย์เพื่อทำการรักษาผ่าตัดออกทันที

ขั้นตอนการผ่าฟันคุดยุ่งยากหรือไม่

ขั้นตอนการผ่าฟันคุดยุ่งยากหรือไม่?

การผ่าตัดฟันคุดไม่ได้น่ากลัวอย่างที่ใครหลายคนคิด และใช้ระยะเวลาในการรักษาไม่นาน ไม่ต้องเสียเวลาพักฟื้น โดยขั้นตอนการผ่าตัดทันตแพทย์จะใช้ยาชาเฉพาะที่เพื่อระงับความรู้สึก ขณะผ่าตัดคนไข้จะไม่รู้สึกเจ็บ จากนั้นทันตแพทย์จะเปิดเหงือกให้เห็นฟัน แล้วใช้เครื่องกรอตัดฟันคุดออกมาออกทีละส่วนเล็กๆ จนหมดและล้างทำความสะอาดและเย็บแผลปิดเช่นเดิม ก็เป็นอันเสร็จสิ้น   สามารถกลับบ้านได้

ป้องกันการเกิดฟันคุดได้ไหมป้องกันอย่างไร

 ฟันคุดไม่สามารถป้องกันได้ เพราะเป็นซี่ฟันที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ แต่สามารถป้องกันการอักเสบ หรือปัญหาสุขภาพฟันจากฟันคุดได้ โดยการเข้าพบทันตแพทย์เพื่อตรวจและเอกซเรย์ฟัน กรณีพบฟันคุดสามารถผ่าตัดออกได้ทันที ในกรณีที่มีหลายซี่ สามารถทยอยเอาออกโดยไม่ต้องรอให้มีอาการเจ็บปวด ที่สำคัญการผ่าตัดในช่วงที่อายุยังน้อย หรือก่อนอายุ 20 ปี รากของฟันคุดจะยังไม่ค่อยพัฒนา สามารถทำได้ง่าย แผลหายเร็วและผลแทรกซ้อนหลังการผ่าตัดน้อย

วิธีการดูแลรักษาหลังผ่าฟันคุด

วิธีการดูแลรักษาหลังผ่าฟันคุด

  1. หลังผ่าตัดเสร็จ ทันตแพทย์จะให้กัดผ้าก๊อซ ไว้ประมา1-2 ชั่วโมง จนเลือดจะหยุดไหล ในระหว่างนี้สามารถกลืนน้ำลายตามปกติ แต่ห้ามห้ามบ้วนเลือดและน้ำลาย เพราะอาจทำให้เลือดไหลไม่หยุดได้ หากเลย 2 ชั่วโมง ไปแล้วแต่ยังมีเลือดซึมไหลอยู่ทันตแพทย์จะให้กัดผ้าก็อซต่อประมาณครึ่งชั่วโมง
  2. เพื่อลดอาการบวม สามารถประคบน้ำแข็งบริเวณแก้ม เฉพาะวันที่ทำผ่าตัด โดยส่วนใหญ่ทันตแพทย์จะให้อุปกรณ์ประคบเย็นกลับมาด้วยหลังรักษา พร้อมกับยาแก้ปวด โดยคนไข้ควรรับประทานยาให้ครบตามที่ทันตแพทย์สั่ง
  3. ควรรับประทานอาหารรสอ่อน นิ่ม เพื่อป้องกันการกระทบกระเทือนต่อแผล
  4. สามารถแปรงฟันได้ตามปกติ
  5. งดการออกกำลังกาย หรือเล่นกีฬาช
  6. กลับมาพบทันตแพทย์ตามนัดหมาย เพื่อตรวจเช็คอาการ หรือตัดไหม

การผ่าฟันคุดมีผลข้างเคียงอะไรไหม

อาการที่สามารถพบได้ หลังการผ่าตัดฟันคุด คือ อาการปวดและบวมบริเวณแก้มด้านที่ทำผ่าตัด สามาถรับประทานยาแก้ปวดเพื่อบรรเทาได้ โดยจะหายได้เองประมาณใน 2-3 วัน  

สำหรับผลแทรกซ้อนของการผ่าตัดฟันคุดมีน้อยมาก ที่พบได้ เช่น หลังคายผ้าก๊อซแล้วยังมีเลือดไหลจากแผลผ่าตัดมากผิดปกติ บางรายมีไข้ หรือมีการติดเชื้อหลังการผ่าตัด หากบวมไม่ยอมทุเลา ควรกลับไปพบทันตแพทย์ทันทีโดยไม่ต้องรอให้ถึงวันนัด  

จากที่กล่าวมาข้างต้นหากรู้ตัวว่ามีฟันคุดอย่ารั้งรอให้รีบผ่าตัดออกเสียแต่เนิ่นๆก่อนที่จะเกิดปัญหาสุขภาพฟันที่ไม่พึ่งประสงค์และมีผลเสียรุนแรงสูญเสียฟันซี่อื่นๆโดยไม่จำเป็นในภายหลัง